Lucette en Ludo in het Vlaams Parlement

Verslag bezoek Ludo Sannen en Vlaams parlement 27 november.

Om 14u sprak ik af met Dieter van De Wakkere Burger onder het kunstwerk die de verbinding maakt tussen de 2 gebouwen van het Vlaams Parlement. We hadden in eerste instantie een afspraak met Sven en Rik, medewerkers van Ludo Sannen. Het viel me meteen op dat beide medewerkers vrij jong zijn. Ik veronderstel dus ook heel energiek.

Vermits ik niet vertrouwd ben met de complexe structuur en werking van het vlaams parlement geven Sven en Rik eerst een algemene uitleg.

Ik vraag hem of burgers in normale omstandigheden ook deze informatie kunnen terug vinden. Het blijkt dat iedere burger een vraag kan stellen per mail, schriftelijk of mondeling aan de volkvertegenwoordiger. Alle vragen worden beantwoord, of er wordt door gewezen naar de bevoegde instanties. Om de juiste informatie terug te vinden kan er natuurlijk een beetje tijd over gaan.

Tijdens het gesprek hadden we het over de werkweek van een volksvertegenwoordiger. Bepaalde zaken komen blijkbaar regelmatig terug.

Maandag

Vermits Ludo fractievoorzitter is overlegt hij met andere fractievoorzitters over interne regelingen, de agenda. De voorzitter van het parlement heeft controle over de mondelinge en schriftelijke vragen, bv ontvankelijkheid. Er moet uitleg gegeven worden of het een politieke of een technische vraag is. Eventueel worden bepaalde zaken eerst besproken en bediscusieerd in een commissie..

Dinsdag

De standpunten van zijn fractie worden besproken in de voormiddag. In de namiddag wordt er in de commissies vergaderd.

Woensdag

Plenaire zitting.

 

Één van de thema's die ik tijdens het project zal onderzoeken is milieu. Ik had hierover een aantal vragen voorbereid. Ik wou graag weten of de top in Poznan ter opvolging van de normen van Kyoto invloed heeft voor Vlaanderen, en of wij als kleine regio iets te zeggen hebben. Sven en Rik vertelden me dat er een afvaardiging van de federale regering naar Poznan gaat, en dat Vlaanderen via deze weg inspraak heeft, en ook via deze weg zal gebonden zijn aan de afspraken.

Omdat het een eerste afspraak was stelde ik nog een aantal losse vragen: Veranderen ambtenaren mee met de volksvertegenwoordiger of blijven ze op departement? Sven en Rik zijn parlementair medewerker en dus niet zuiver ambtenaar. Zij zijn gevraagd door Ludo Sannen. Ambtenaren blijven wel op hun departement werken.

Wie stelt een voorstel van decreet op? Medewerkers bereiden zeer veel voor, maar de volksvertegenwoordiger stuurt hem. Er is zeer nauwe samenwerking, communicatie en flexibele werkuren nodig.

Na mijn vragen kreeg ik een rondleiding en stapten we enkele commissievergaderingen binnen. In de commissie leefmilieu was een hoorzitting bezig. Er waren weinig volksvertegenwoordigers aanwezig. Het was een technische discussie over bedrijfsafval, type, kwaliteit (gaat achteruit)wetgeving, terugnameplicht (unifomiteit) intercommunales, financering, wettelijke grondslag, afgedankte elektronische en elektrische apparatuur. Sinds 6 jaar zijn ze de juridische vragen aan het bestuderen.

In de volgende commissie kwamen we op het terrein van Ludo. Onderwijs is een van zijn specialiteiten. Het ging over de beleidsbrief van 104 bladzijden. Daarom was Frank Vandenbroucke aanwezig. Er waren zeer veel bezoekers aanwezig. De volgende vragen en opmerkingen noteerde ik:“Is er een alternatieve financiering voor scholenbouw? Er is geen groeibudget. Er ging eenmalig15 miljoen naar volwassenonderwijs.Er zal geen begrotingscontrole meer zijn voor de verkiezingen. Er zal een tekort zijn aan leerkrachten. Moeten we ze aantrekken vanuit de bedrijfswereld?”

Na ons bezoek aan de commissie gaf Sven nog een korte rondleiding doorheen het gebouw. Bij enkele informatieborden gaf hij uitleg over de werking van het parlement. De rondleiding eindigde in het koffiehuis van de volksvertegenwoordigers.

Ludo is er met een drankje bij komen zitten. Niet lang want hij moest gaan stemmen in de commissie onderwijs over een vraag die hij gesteld had.

Het was toen al vrij laat in de namiddag. Ik had nog veel materie om te verwerken, en nog altijd veel vragen. Alhoewel Ludo zei dat de politici nu veel dichter bij de burger staan voel ik mij nog een beetje een hond in een kegelspel. Genoeg redenen om uit te kijken naar mijn volgend contakt in het vlaams parlement .

Lucette

Speechen in het Parlement

Ik sta ondertussen een aantal verslagen achter, maar ik probeer een aantal zaken in te halen. In december strak ik met Ludo Sannen af in het Vlaams Parlement. Hij wou me een plenaire zitting laten bijwonen. Aan de ingang volgde ik de normale procedure om binnen te mogen en kleefde gewillig een bezoekerssticker op mijn jas.

 

Rik, de wetenschappelijk medewerker van Ludo ontving me. Op weg naar het kantoor van Ludo kwam ik heel wat bekende en voor mij minder bekende volksvertegenwoordigers tegen die bijna allemaal vriendelijk naar ons knikten (bestaat er eigenlijk een vrouwelijk woord voor volksvertegenwoordiger?). De vorige keer, toen ik met Ludo door de gangen wandelde, begroette ze hem heel uitgebreid. Nu is de begroeting toch net iets zuiniger. De toestroom van mensen in het Parlement was groot. Ik denk dat er zoveel mensen waren omdat er vandaag moet gestemd worden. Op Ludo’s kantoor overliepen we even de agenda en met een koffietje overliepen we mijn vragen over het verschil tussen gewest en gemeenschapsaangelegenheden.

 

Tijdens de plenaire zitting zat ik op de publiekstribune. Het was er kalm. Eén van de onderwerpen op de zitting was de begroting. Ik vond het nogal moeilijk vermits ik niet mathematisch aangelegd ben. Het ging ook over enorme bedragen in verhouding met mijn eigen bescheiden inkomen. Gelukkig had ik de agenda afgedrukt zodat ik toch een beetje kon volgen. Toen het over de begroting ging kwamen er grote groepen schoolkinderen naast me zitten. Ik vind het goed dat men mensen al op jonge leeftijd laat proeven van het Vlaams parlement.

 

Verschillende fractievoorzitters namen het woord op het spreekgestoelte. Ik noteerde een aantal zaken uit hun speech, maar ik beken dat het achteraf niet altijd simpel was om er iets begrijpbaar uit te halen. Ik geef jullie een aantal flarden uit mijn notities:

 

Vlaams belang:

De crisis; 51 miljoen tekort in 2008; slecht nieuws voor federale regering en burger; sociaal woonbeleid; scholenbouw; jobkorting; staatshervorming; gemeenschapsdialoog dood; maximum factuur onderwijs. Even is er een discussie met minister Van Mechelen. Haar fractie keurt de begroting niet goed.

 

CD&V:

Crisis wereldwijd; banken staan op de afgrond; er vallen veel ontslagen; pessimistisch; overheid moet snel en efficiënt tussenkomen; de regering kan in mensen investeren door vorming te geven; welzijn; welvaart; serieuze klimaatverandering; vergrijzing.

 

Open VLD:

Een stevige regering; schuldvrij Vlaanderen; inburgering allochtonen; wachtlijsten moeten weggewerkt worden; jobkorting 250 tot 300 euro; de ondernemer moet vergroenen; welzijn; investeren in mensen; wachtlijsten wegwerken met hulp van de overheid; het probleem met de kinderopvang; vergrijzing; commercialisering m.b.t. inspraak overheid; stilstaan is achteruitgaan; verwerven eigen woning belangrijk, 76% eigenaar, 24% huurder; 300.000 zijn werkende alleenstaanden; felicitaties voor solide begroting.

 

Ludo Sannen gaf als fractieleider ook een speech. Rik, zijn medewerker komt tijdens zijn speech naast me zitten. Gelukkig heeft hij de uitgeschreven tekst bij zich. Dat maakt het volgen iets makkelijker. Hij krijgt 20 minuten plus de tijd van de onderbrekingen. Marleen Vanderpoorten leidt met vaste vrouwelijke hand het goede verloop. De tekst van het betoog is 16 bladzijden lang en net groot genoeg gedrukt voor mijn niet zo jonge ogen. Rik vertelt me dat ze veel overlegde over de speech. De volgende punten noteerde ik in stenostijl:

 

De socio-economische situatie verandert razendsnel. Gezien de omstandigheden zijn er zorgen over koopkracht. Hoge inflatie; onbegrensde consumptie; pessimisme; iedereen is geraakt; bedrijven sluiten of slanken af; België en Vlaanderen zijn officieel in recessie; problemen met kredietverstrekking; consumentenvertrouwen zit op het vriespunt en het vertrouwen van ondernemers neemt een diepe duik; België meest geglobaliseerde land ter wereld; het wereldgebeuren heeft impact op het dagelijks leven, milieu en klimaat, energievoorziening, demografie; macht weg uit Amerika, niet naar Europa; de uitgangspunten van de begroting zijn achterhaald; noodzaak meerjarenbegroting; nieuwe norm voor 2009-2014; nieuwe antwoorden moeten worden geformuleerd; doelstellingen op korte termijn; private investeringen aanmoedigingen passen in langetermijnvisie; Vlaanderen zet in op energiebesparing, kostenbesparing, infrastructuurwerken, openbar vervoer, innovatie, investeringen in kinderopvang; 45000 nieuwe sociale woningen; creativiteit werkt; hernieuwde energie kan 25000 opleveren; windenergie, zonne-energie, biomassa, intelligent elektriciteitsnetwerk; moet doordringen naar kleine en middelgrote ondernemers; universele Verklaring van de Rechten van de mens is brandend actueel; kloof tussen rijk en arm wordt groter; België zit onder EU gemiddelde; huisvestingsmarkt is slecht voor sociale huurders.

 

Italiaanse lunch

Donderdag 19 februari, 12 uur. Lucette en ik hebben afgesproken om samen (ook met mijn medewerkers) iets te gaan eten. Dat is gezien mijn agenda zowat de enige manier om ervoor te zorgen dat ze me een aantal vragen kan stellen en ook ik haar wat beter kan leren kennen. Daarvoor verruilen we de vertrouwde omgeving van het personeelsrestaurant van het Vlaams parlement voor de Italiaan op de hoek.

 

De dagschotel, escalope met penne, kan ons bekoren. Het duurt niet lang of de gespreksonderwerpen meanderen de tafel op en neer. Ik leer een groot aantal dingen over haar als inwoner van Leuven, zonder auto. Op zoek naar werk ook, geen sinecure voor een gepensioneerde en zeker niet evident.

Lucette uit haar ergernis over het openbaar vervoer, maar één bus per uur, wachttijden, lang onderweg zijn. Ook de nadelen van autodelen passeren de revue: te hoge instapkost, te weinig flexibiliteit. Ik ga met haar akkoord dat het openbaar vervoer niet altijd even goed op elkaar afgestemd is en dat dit mede daardoor voor heel wat ergernissen kan zorgen. Maar ik heb toch moeite met haar algemene kritiek. Je kan van het openbaar vervoer nu eenmaal niet verwachten dat het naadloos aansluit bij eenieders wensen van het moment. Hetzelfde geldt voor autodelen. In vergelijking met het aankopen van een auto en alles wat daarbij komt kijken lijkt de instapkost zelfs gering. En inderdaad je moet wat op voorhand plannen als je een auto wil gebruiken – dat lijkt me niet alleen logisch maar ook onvermijdelijk als je ook maar iets wil doen met meer dan één persoon tegelijk.

Het gesprek gaat ook over het OCMW, de reclamecampagne rond kernenergie die net de gemoederen eerder hoog doet oplaaien in de media, en nog veel veel meer, maar strandt uiteindelijk en onvermijdelijk bij de nakende verkiezingen. Wat moet je als parlementair doen om goed campagne te voeren? Slaat de nervositeit toe? Tja, moest ik het sluitende antwoord op de eerste vraag hebben, dan zou het misschien met de nervositeit veel minder gesteld zijn. Het voeren van campagne is naar mijn gevoel toch iets volledig anders dan het parlementaire werk. Hoe verkoop je alles wat je vijf jaar lang hebt trachten te verwenlijken en wat je de volgende vijf jaar nog wil doen? In korte bewoordingen – niet ieder politicus kan of wil een boek schrijven. Flyers, folders, affiches … Ik vraag haar of ze op de affiches let. "Soms wel en soms niet, meestal niet. Er zijn ook zo veel flyers."

We ronden af met koffie. Bij het buitengaan verrast Lucette ons met haar kennis van het Italiaans. Na deze maaltijd is het tijd om naar de commissie onderwijs te verkassen. Van op de bezoekersplaatsen kan ze zien hoe we wachten op het benodigde quorum om de stemming in te kunnen zetten. Ondertussen zijn er ook al een aantal vragen weggevallen op het laatste moment. Is dat normaal vraagt ze aan mijn medewerker? Iets minder chaotisch is gebruikelijk, maar wat is normaal?

Ludo Sannen overstelpt met vragen

Na een eerste korte kennismaking tijdens het festival van de politiek spraken Lucette en ik terug af op donderdagnamiddag 27 november in het Vlaams parlement. Aangezien het de bedoeling is dat we elkaars leefwereld leren kennen, stond een verkenning van het Vlaams parlement op de agenda. Mijn politieke biotoop. Mijn agenda dreigde nog even roet in het eten te strooien, maar al bij al viel dat nog mee. Na een rondleiding door het parlement met mijn medewerker troffen we elkaar in de commissie leefmilieu: Vlaamse politiek in actie.

Lucette had voor deze gelegenheid – zo merkte ik al snel- een batterij aan vragen opgesteld. Sommige heel concreet (“Wat is het verschil tussen een schriftelijke vraag, een vraag om uitleg en een actuele vraag?”), andere dan weer eerder algemeen (Is er een wisselwerking tussen het Vlaamse beleid en het Europese?). In Lucette herkende ik dan ook iemand met een onblusbare nieuwsgierigheid en open blik.

Iemand die bovendien research had gedaan. Als voorbereiding op haar bezoek had ze zich duidelijk verdiept in de ‘wondere wereld’ van het Vlaamse parlement. Een omgeving die haar toch wat vreemd en onwezenlijk bleek over te komen. Als je al een heel aantal jaren in dit toch wel heel speciale milieu vertoeft zoals ikzelf, ben je uiteraard helemaal gewend en aangepast aan het reilen en zeilen en de dagelijkse geplogenheden. Niet dat je daar nooit bij stil staat maar als je dan weer iemand ontmoet die met de verwondering van de buitenstaander kijkt, lijkt alles plots minder natuurlijk.

Lucette stelde dat er toch zeker een vorm van serieux en gezag uitging van het Vlaams parlement en bijgevolg van het gebouw op zich als plaats waar soms invloedrijke beslissingen worden genomen. Dat is een voorbeeld van iets waarvan ik me, in mijn staat van gewenning, zelden of nooit rekenschap geef. Het bracht ons gesprek ook op het thema van de kloof tussen politiek en burger. Van daaruit evolueerde het gesprek naar de rol van de media, de rol van e-mail verkeer, een vraag over dienstbetoon, het Vlaamse beleid ten aanzien van Europa, de invloed van Europese beslissingen op Vlaams niveau, de federale staat, politiek en privéleven…

Kortom het werd een zeer geanimeerd onderhoud waarbij vragen nog meer vragen opriepen, die dan op hun beurt … inderdaad, weer vragen opriepen. Uiteindelijk verplichtte mijn agenda ons uit elkaar te gaan. Maar we spraken af om elkaar gauw weer terug te zien. Om even de eerste indrukken en het vele stof tot nadenken te laten bezinken, om daarna weer de draad op te nemen en zeker ook nieuwe dingen aan te snijden.

Plenaire vergadering

Ondanks de traditioneel drukke decembermaand besloten Lucette en ik elkaar nog eens te treffen in het Vlaams Parlement alvorens de eindejaarsfeesten een dergelijke afspraak onmogelijk zouden maken. Ook al werd de afspraak een aantal keren verplaatst, we konden ons goede voornemen waar maken (dat belooft al onmiddellijk voor de goede voornemens voor het nieuwe jaar): het werd dinsdag 16 december.

Al bij al een interessante optie aangezien die dag in de plenaire vergadering de bespreking van de begroting door de fractievoorzitters op het programma stond. Ikzelf was natuurlijk aanwezig in de vergadering, terwijl Lucette de tussenkomsten kon volgen vanuit de bezoekerstribune. Kortom ik zou mijn tussenkomst in verband met de begroting niet alleen houden voor het gebruikelijke publiek, maar ook voor mijn kritische burger.

De vorige keer had Lucette een geduchte collectie vragen over de algemene werking van het Vlaams Parlement meegebracht. En ging ze ook even op bezoek bij de besprekingen in de commissie. Het bijwonen van een plenaire vergadering was dan ook de volgende logische stap. Lucette, geïnteresseerd en geïntrigeerd als steeds, was reeds vroeg op post. Vroeg genoeg alleszins om ook de stemming van het OCMW-decreet te kunnen volgen. Onmiddellijk een iets minder flatterend beeld van het parlement, aangezien deze stemming eigenlijk een week voordien had moeten plaatsvinden maar het quorum werd toen niet bereikt.

Na mijn tussenkomst trof ik Lucette in het restaurant van het Vlaams Parlement. Daar had ze zich, vergezeld van mijn medewerker, al een kerstlunch kunnen bemachtigen. Op mijn vraag wat ze er van vond, repliceerde Lucette dat ze de discussie tijdens mijn tussenkomst bij wijlen zeer heftig vond en misschien zelfs een beetje persoonlijk. Een interessante opmerking - want ze impliceert in feite de vraag: hoe gaan politici met elkaar om? Zonder daar hier een boom over op te zetten, denk ik dat dit inderdaad andere koek is dan de wijze waarop mensen in andere - ‘dagdagelijkse'- omstandigheden met elkaar omgaan. We spraken net zoals de vorige keer over heel wat onderwerpen. Mijn middagpauze vloog dan ook voorbij en voor ik het wist was het al tijd om afscheid te nemen wegens de verderzetting van de plenaire vergadering.

Door het eerder hectische verloop van de dag en de plenaire activiteiten kon ik iets minder tijd doorbrengen met mijn burger dan ik mezelf voorgenomen had. Ik hoop dan ook dat ze een aantal van haar vragen heeft kunnen beantwoorden en dat er weer veel nieuwe vragen bij haar zijn opgekomen - waar we de volgende keer verder kunnen op ingaan.

Ludo Sannen