Op dinsdag 14 oktober is het parlementair jaar opnieuw van start gegaan met de regeringsverklaring door Premier Yves Leterme. Een bijzonder woelige eerste parlementaire week zit er ondertussen op. Meteen de gelegenheid voor een nieuwe afspraak met Dominique en Myriam. Na ons gezamenlijk bezoek aan het stadhuis van Oostende ontmoeten we elkaar in het Federaal Parlement in Brussel.

We spreken af aan de ingang van het Huis van Afgevaardigden. Hier heb ik samen met mijn twee medewerker, net zoals alle volksvertegenwoordigers, een bureau. Ik geef Myriam en Dominique een korte inleiding tot de Belgische staatsstructuur, de werking van ons Federaal Parlement bestaande uit Kamer en Senaat, de taken en verantwoordelijkheden van een volksvertegenwoordiger. Ook over mijn eigen taak als fractievoorzitter van Open Vld in de Kamer vertel ik iets meer.

Voor veel burgers blijft onze staatsstructuur en de bevoegdheidsverdeling iets heel complex. Laten we eerlijk zijn, ook voor ons politici is dit niet altijd even evident. Toen België zich in 1830 onafhankelijk verklaarde, werd het land georganiseerd als een eenheidsstaat met een decentralisatie van bevoegdheden naar de provincies en de gemeenten. Als burger had met dus te maken met een nationale, provinciale en gemeentelijke overheid. Verschillende grondwetsherzieningen hebben van België echter een federale staat gemaakt bestaande uit gemeenschappen en gewesten. De burger wordt vandaag geconfronteerd met maar liefst 6 bestuursniveaus. Ook het Europese beleidsniveau, dat almaar meer invloed heeft op ons dagelijks leven, mogen we niet uit het oog verliezen. Elk van die niveaus heeft eigen bevoegdheden waarrond vervolgens beleid kan worden uitgestippeld.

Op de schoolbanken hebben we hier allemaal wel iets over geleerd, maar er zou wel iet meer aandacht mogen aan besteed worden.We leven in een parlementaire democratie, een democratische rechtsstaat. Burgers kiezen zelf in vrijheid wie haar/hem in het parlement mag vertegenwoordigen. Dit veronderstelt echter mondige en kritische burgers met een zekere basiskennis van hoe onze democratie werkt en basisinzicht in de ontwikkelingen die onze samenleving doormaakt. Ik vind dit ontzettend belangrijk.

Dit brengt me meteen bij iets anders. Weinig burgers in ons land hebben al echt een bezoek gebracht aan ons Federaal Parlement, toch een van dé belangrijkste democratische instellingen in ons land. Terwijl er heel wat bekwame gidsen klaar staan om iedereen een deskundige rondleiding te geven. Bovendien is het Parlement een prachtig historisch gebouw met een rijke geschiedenis. Vandaag ben ik de gids van Dominique en Myriam en beantwoord ik al hun vragen.

Elke keer weer ben ik aangenaam verrast door de onbevangen blik waarmee Myriam en Dominique naar de politiek kijken. Bijvoorbeeld wanneer het gaat om het samenstellen van een federale regering. We spelen een rollenspel waarbij we elk een politieke partij vertegenwoordigen. Verkiezingen bepalen de sterkte van een politieke partij. Hoe meer stemmen, hoe sterker de partij is en hoe meer gewicht in de schaal kan worden gelegd tijdens de onderhandelingen. Dominique wil hogere minimumuitkeringen, één van haar verkiezingsbeloften. Zij zal er echter rekening mee moeten houden dat ook Myriam verkiezingsbeloften heeft gemaakt: meer middelen voor de integratie van nieuwkomers. Beide moeten tot een compromis zien te komen. Bovendien zijn middelen niet in overvloed aanwezig. Daarom moet ook een begroting worden opgesteld en goedgekeurd. Eenzijdig de eigen wil op leggen aan de ander is onmogelijk. Populisten verliezen dit al te gemakkelijk uit het oog. Het is de taak van politicus hier open en eerlijk over te communiceren.

Zoals beloofd wil ik Dominique en Myriam de kans bieden om ook een parlementaire zitting bij te wonen. Dit mag uiteraard niet ontbreken. Het wekelijks vragenuurtje elke donderdag is hiervoor een ideale gelegenheid. Tijdens dit vragenuurtje komen actuele thema’s zoals de financiële crisis aan bod. Kamerleden krijgen tijdens dit uurtje de kans één of meerdere Ministers over een bepaald thema te interpelleren. Na het vragenuurtje brengen we ook een kort bezoek aan de Senaat en de vele prachtige (commissie- en lees)zalen die ons Federaal Parlement rijk is.

Het was een aangename middag! Zowel voor Dominique, Myriam als mezelf was het bijzonder leerrijk!